Abenduaren 1etik 15era bitartean ‘Afrikak Inspiratzen du – Emakume Defendatzaileak’ erakusketa izango da La Casonan

Amurrioko La Casonak ‘Afrikak Inspiratzen du – Emakume Defendatzailak’ erakusketa hartuko du abenduaren 1etik 15era, historia aldatu duten eta hainbat eremutatik inspiratu gaituzten emakume afrikar handiak jendeari hurbiltzeko. Aste honetan zehar Afrikako literaturetako emakumeen arteko elkarrizketak izango dira.

Erakusketak Afrikako 9 emakume hurbilduko dizkigu. Emakume horiek erreferenteak dira euren lan-eremuetan, politikan, artean, ingurumenean edo parte-hartze komunitarioan, besteak beste, eta emakumeen eta, oro har, Afrikako gizartearen eskubideak sustatu dituzte. Emakume horietako batzuk nazioartean nabarmendutako pertsonak dira, hala nola Wangari Maathai, Bakearen Nobel saria, eta beste batzuek, hain ezagunak ez diren arren, Dalanda Diallo kasu, komunitateetan aldaketa handiak eragin dituzte, lurra eskuratzeko aukera, adibidez.

Erakusketa Susanna Martinen irudiak dituzten 11 paneletan antolatzen da, eta ikusleek haiekin elkarreragin dezakete, emakumeen bizitza-istorioak sakonago ezagutu ditzakete, baita euren emakume erreferenteak proposatu ere. Urte honen amaieran, erakusketan parte hartzen duten Afrikako emakume defendatzaileak eta baita jendeak proposatutako erreferentziazko emakumeak bilduko dituen eta lankidetzan oinarrituta egongo den liburu bat egingo da.

Erakusketaren jatorria

Afrikak Inspiratzen du kanpaina 2019an sortu zen, Afrikako Baliabideen Zentroko boluntarioen ekimenez, euskal gizarteak Saharaz hegoaldeko Afrikari eta, zehazki, bertako emakumeei buruz, zuen irudia eraldatzeko. Horretarako, emakume afrikarraren irudi emantzipatzailea sustatzen da, erreferenteak sortuz eta estereotipoak deseraikiz. Orduz geroztik, artikuluak argitaratzeko eta zabaltzeko online kanpaina bultzatzen da, hainbat arlotan, ingurumenean, politikan, kulturan… erreferenteak diren Afrikako emakumeak euskal herritarrengana hurbiltzeko.

Emakumeen arteko elkarrizketa

Aste honetan zehar Afrikako literaturetako emakumeen arteko elkarrizketak izango dira. ‘Ibilbideak Literaturaren bidez’, egileekin hitz egiteko gunea da, eta, horren bitartez, euren herrialdeak, interesak, kezkak eta euren lanetan jorratzen dituzten gaiak ezagutaraziko dira. Gainera, horietako bakoitzak emakumearen egoerari buruzko azterketa bat gehituko du, bizitzako eta geografiako hainbat planotatik, eta gonbidatutako idazle bakoitzaren obren zatiak irakurriko dira. Bihar Angela Nzambi Bacaleren txanda izango da eta abenduaren 2an Fumilayo Johnson Sopalerena katekesiko aretoan eta, abenduaren 5ean, Souad Hadj-Aliren txanda Kultur Etxean.

Amurrioko Udalak ingurune digitaletan indarkeria matxistak prebenitzeko gidaliburua sortu du

Amurrioko Udalak “Ingurune digitaletan indarkeria matxistak prebenitzeko gidaliburua” bidali du udalerriko bizilagun guztien etxeetara. Gidaliburu horren helburua amurrioarrei indarkeria-mota horri aurre egiteko, eta, modu prebentiboan, horren zergatiak eta ondorioak ezagutzeko eta sakontzeko baliabide batzuk ematea da.

“Amurrioko Udalak berdintasunarekin konpromiso sendoa erakusten jarraitzen du, indarkeria matxistaren aurkako borroka sustatuz. Teknologia berriek ildo horretan lan egin behar izateko agertoki berria jarri digute mahai gainean; horregatik, udalerriko bizilagunen artean postontzietan banatzen ari den gidaliburuak, herritarrak informatzea, prestatzea eta sentsibilizatzea du helburu, ingurune digitalean horrelako egoerei aurrea hartzeko” azaldu du Ixone Saratxaga Berdintasun zinegotziak.

Interneterako eta sare sozialetarako sarbideak eta erabilerak urteak daramatza etengabe gora egiten. Covid-19ak sortutako egungo testuinguruaren ondorioz, mundu digitala oso azkar ari da nagusitzen, eta, ondorioz, aipatutako ingurune digitalean gero eta indarkeria- eta jazarpen-egoera gehiago daude LGTBI kolektiboko pertsonen eta emakumeen aurka.

Amurrioko Udalak eta Genero Indarkeriaren aurkako Estatu Itunaren funtsek batera finantzatu duten gidaliburu horren bitartez, indarkeria matxista mota horri aurre egiteko behar duten informazioa emango zaie herritarrei. “Informazioa eta baliabideak izatea funtsezkoa da kasu horietan nola jokatu jakiteko, indarkeria matxistaren biktima izan daitezkeenei eta, oro har, herritar guztiei, informazioa eskainiz, eta, gainera, askotan oharkabean pasatzen den indarkeria mota horri buruzko kontzientzia soziala sortzen lagunduz”, adierazi du Saratxagak.

Attachments:
FileDescriptionFile size
Download this file (Gida.pdf)Gida.pdf 1512 kB

Azaroaren 25erako adierazpena, 2021eko emakumeen aurkako indarkeriaren aurkako eguna

2003tik aurrera, emakumeonganako indarkeriari buruzko datuak jasotzen hasi zirenetik, 112 emakume eta 11 haur erailak izan dira Euskal Herrian. Zenbaki onartezin honen atzean izenak eta izanak daude. Erauzitako bizi proiektuak. Bereziki memorian gorde nahi ditugu, 2021ean zehar erail dituzten Erika Tavares, Conchi Gonzalez, Aintzane Pujana, Maria Pilar Berrio Jimenez eta Miarritzeko 75 urteko bizilaguna.

Emakumeen aurkako indarkeria larderiarako tresna indartsua da, emakumeei zuzendua, indarrean dauden genero-arauak desafiatu eta eralda ez ditzaten. Mehatxurako tresna hori zuzenean emakumeengan erabiltzen da, baina baita haien gertuko pertsona maitatuenengan ere, min handiagoa sortzeko modu gisa. Kalkuluen arabera, bikotekideen edo bikotekide ohien eskutik indarkeria jasaten duten EAEko hamar emakumetik seik seme-alaba adingabeak dituzte, eta horiek ere biktima bihurtzen dira.

Indarkeria bikarioa esaten zaio emakumeari, hirugarren pertsonak baliatuz, kalte psikologiko handiena eta larriena eragiteko egiten zaion biolentzia motari, zeinak ankerkeria-maila gorena lortzen duen haien erailketarekin (seme-alabak, ama, aita, egungo bikotekidea, etab.). Istanbulgo Hitzarmenean ezarritakoa aplikatuz, kasu horiek ere genero-indarkeriaren parte gisa ulertzen dira, seme-alabei egindako kalteak erasotzaileek emakumeei tratu txarrak transmititzeko tresna bihurtzen diren heinean.

Azken lege-aldaketek dagoeneko jasotzen dute figura hori, biktima adingabeak babesteko neurriak sortzeari eta hedatzeari dagokionez. Hala ere, oraindik ere beharrezkoa da genero-indarkeria ukatzen duten, kasu horietan seme-alaben arriskua gutxiesten duten eta indarkeria horri aurre egiteko tresna juridikoak zalantzan jartzen dituzten diskurtsoen eta jarreren aurka ohartaraztea. Jarrera horiek adingabeen eta emakumeen birbiktimizazioan eragiten dute, haien salaketak susmopean jartzen dituzte, amak zigortzen dituzte, haien testigantza gutxiesten dute eta aitaren guraso-ahalaren eskubidea babesten dute, emakumeen eta adingabeen segurtasunaren eta indarberritzearen gainetik.

Emakumeen aurkako indarkeria beren seme-alaben bidez sistematikoki egikaritzeko modu horren aurrean, bai eta emakumeak kontrolatzeko, hertsatzeko eta kaltetzeko modu guztien aurrean ere, euskal erakundeok indarkeria horri aurre egiteko erantzukizuna dugu, kontuan hartuta ez direla gertakari isolatuak, egiturazko desberdintasun-egoera bati erantzuten diotela, eta egoera horri ikuspegi feministatik heldu behar zaiola.

Guzti honengatik, indarkeria matxista gertakarietan funtzionamendu protokoloek erabiltzen dituzten mekanismo guztiak egokiak izatea da giltza; beti ere, indarkeria mota hau pairatzen duten emakumeen ahalduntzea helburu duten ikuspuntu batetik. Horretarako, instituzio publikoez gain, gai honetan adituak diren pertsonen eta mugimendu feministen parte hartzea  beharrezkoa da ezarritako protokoloekin lagundu dezaten, eta azken batean, berdintasunezko etorkizun baterantz abiatu gaitezen.

Horregatik, Amurrioko Udalak honako konpromiso hauek hartu nahi ditu:

Amurrioko Udal honek ez du murrizketarik egingo 2022eko berdintasun-aurrekontuetan, eta gainera, berdintasun-unitateak egonkortzeko eta indartzeko konpromisoa hartzen du.

  • Indarkeria bikarioaren errealitate hori agerian jartzen eta behar bezala artatzen laguntzea, besteak beste, Istanbulgo Hitzarmenak jasotzen dituen indarkeria-bideen biktima adingabeak koordinazio protokoloetan eta indarkeria matxistaren biktimak artatzeko protokoloetan txertatzea eta protokolook eguneratzea, Protokoloan agertzen den bezala.
  • Indarkeria matxistaren biktima diren adingabeak hautematen eta esku-hartze goiztiarra egiten laguntzea, zerbitzuen bidez, beste eragile batzuekin lankidetzan (hezkuntza-, osasun- eta polizia-agenteak, etab.), eta emakumeek beren ardurapean dituzten adingabeekin eta kaltetutako beste pertsona batzuekin behar dituzten beharrei eta baldintzei erantzutea. Horretarako, Protokoloaren jarraipen mahaietan, adingabeei buruzko gaia landuko da.
  • Indarkeria matxistaren biktima diren adingabeak babesteko eta esku hartzeko prozesuak hobetzea, beren eskumenen esparruan, ikuspegi feminista duen sektore arteko abordatze integral eta holistikotik.
  • Neurri guztien erdigunean jartzea biktimen eskubideak eta haien ahalduntzea, eta laguntza integrala ematen laguntzea, prozedura judizialarekin duten inplikazio- edo lankidetza-maila edozein dela ere.
  • Udaleko langileek berdintasunari buruzko prestakuntza jaso dezaten bultzatzea, bereziki emakumeen aurkako indarkeria matxistaren aurrean erantzuten diharduten langileei, genero-ikuspegia eta giza eskubideen ikuspegia aintzat hartuz .
  • Amurrioko Udal honek eremu ezberdinei (hedabideei, enpresei, hezkuntza-zentroei...) zuzendutako indarkeria matxisten prebentzio eta salaketa kanpainak abiatuko ditu, eragina-ebaluazioa jasoz.
  • Lanean jarraitzea berdintasunaren aldeko eta emakumeenganako indarkeriaren aurkako, eta, ondorioz, haien seme-alaben aurkako, herri-itun bat lortzeko, herritar guztien jarrera aktiboa behar dugulako indarkeria matxistarik gabeko gizarte bat lortzeko.
  • Amurrioko Udal honek, lurraldeko mutil eta gizonei zuzendutako lanketa berezituak abiatzeko konpromisoa hartzen du, afektibitatea, harreman ereduak, maskulinitate ereduak, rol sexistak gainditzeko estrategiak, eta parekidetasuna lantzeko besteren artean; eta horretarako programa zehatzak aktibatzeko konpromisoa ere hartzen du.
  • Amurrioko Udaletik, borroka feministaren alde hartu dugun konpromisoa berretsi nahi dugu, indarkeriarik gabeko gizarte demokratiko bat eraikitzeko bide eta tresna nagusia den heinean.

Era berean, herritarrei dei egiten diegu azaroaren 25ean bat egin dezaten emakumeenganako indarkeriaren aurkako nazioarteko eguna dela-eta Amurrion deitutako mobilizazioarekin

 

Laia Eskolak bosgarren urteurrena ospatuko du elkarrizketa mahai batekin eta emakumeen rap ikuskizun batekin

Laia Eskolak, Arabako Emakumeen Jabekuntza eta Berdintasunerako Eskolak, bosgarren urteurrena ospatuko du irailaren 11n Amurrioko Antzokian 11.30etatik 12.30era. Ramiro Gonzalez, ahaldun nagusiak, eta Encina Castresana, Aiarako Cuadrillako presidenteak, ongietorriaren arduradunak izango dira. Jardunaldiak belaunaldien arteko elkarrizketa-mahai batekin jarraituko du. Bertan Begoña Etayo, aktibista feminista eta "La hora violeta" irakurketa kluben koordinatzaileak, Mª Carmen Rodríguez, Gaubeako mediku eta “Laukia-Mujeres en acción” elkarteko ordezkariak, eta Paula Fernández, sare sozialetako "Body positive" aktibistak, hartuko dute parte.

Horrez gain, rap feminista ikuskizuna izango da. Euskadiko raperorik onenak parte hartuko dute. Hitzordua 13.00etatik 14.00etara izango da Juan Urrutia parkean. Ekitaldira joan nahi dutenek izena eman beharko dute hurrengo estekan https://www.laiaeskola.eus/laia-eskola-urteurrena-izen-ematea/. Horrez gain, autobus zerbitzua izango dute, eta gurasoek haurtzaindegi zerbitzua euren eskura izango dute. Zeinu interpretatzaile bat ere izango da topaketan.

Amurriok azaroaren 25a dela eta egingo diren ekitaldien programa aurkeztu du

Amurrioko Udaleko Berdintasun Sailak bi asteko egitaraua antolatu du azaroaren 25aren, Emakumeenganako Indarkeriaren Kontrako Nazioarteko Egunaren, inguruan. Datorren asteazkenean, azaroaren 17an, hasiko den programazioak bi antzezlan, hitzaldi bat, Kai Nakairen kontzertu bat eta Juan Urrutia plazan egingo den ohiko kontzentrazioa bilduko ditu. Aurten, kontzentrazioaren aurretik, Zankueta abesbatzak emanaldia eskainiko du.

Azaroak 17: “La voz de las mujeres supervivientes”, arratsaldeko 18:00etan, Amurrio Antzokian, Mugarik Gabe taldearen eskutik.

Azaroak 20: Kai Nakairen kontzertua, 20:00etan, Amurrio Antzokian.

Azaroak 23: “Indarkeria matxistari nola aurre egin aisialdian eta hezkuntzan” hitzaldia, 18:00etan, Kultur Etxean, Aiaraldea komunikabidearen eskutik. Interpretazio zerbitzua eskainiko da.

Azaroak 25

Txapa banaketa 18:00etan Juan Urrutia plazan.

Udaletxea more kolorez argiztatuko da. Zankuenta abesbatzaren emanaldia 19:00etan eta kontzentrazioa 19:15ean Juan Urrutia plazan.

“A golpe de palabra” antzerki laburra arratsaldeko 18:00etan edo 20:00etan Amurrio Antzokian. Sarrerak doan izango dira, eta helbide honetan erreserbatu daitezke: Helbide elektroniko hau spambot-etatik babestuta dago. JavaScript gaituta izan behar duzu ikusi ahal izateko.

2021eko ekainaren 28a, Sexu eta Genero Aniztasunaren Aldeko Eguna dela eta erakunde adierazpena

Ekainaren 28an, aurten ere, eskubideak eta bizikidetza aldarrikatzen ditugu euskal gizartearen aurrean, aniztasunetik abiatuta. 1969ko ekainaren 28an - Iaz 50. urteurrena ospatzen ari ginen  Stonewallen matxinada gertatu zenetik New Yorken, data hori egun bihurtu da lortutako lorpen guztiak aldarrikatzeko eta ikusarazteko, eta, ezinbestean, oraindik lortzeko dugun guztia nabarmentzeko izan behar du.

 Berdindu zerbitzu publikoak, Eusko Jaurlaritzaren LGTBI kolektiboari informazioa eta laguntza ematekoak, eskerrak eman nahi dizkie sexu-askapenaren aldeko borrokaren alde bizitza eta ahaleginak eman dituzten pertsona guztiei, gaur egun ere antolatzen eta gizartea sentsibilizatu, kontzientziatu eta eraldatzeko lana egiten jarraitzen baitute.

Era berean, gure mugetatik kanpo eta hemen isilik jasaten duten pertsona guztiak aitortu eta ahaldundu nahi ditu. Eta hori egin nahi du, bereziki, 2021ean, hain ohikoa ez den egoera bizi behar baitugu.

Amurrioko Udalean argi daukagu erne ibili behar dela sexu- eta genero-aniztasunaren aurkako sektore eta alderdi politiko jakin batzuen diskurtso eta planteamenduen gorakadaren aurrean, eta horrek ondorio zuzenak ditu: alde batetik, trans kolektiboaren eskubideak onartzearen aurkako oposizio zuzena; eta, bestetik, erasoen gorakada, duela egun gutxi gure herri batean ikusi ahal izan dugun bezala. Horregatik, oraindik ere beharrezkoa da LGTBI kolektiboaren eskubideen aldeko borroka ikusarazten jarraitzea.

Horregatik, beharrezkoa da LGTBI pertsonen bizitzak eta eskubideak babesten dituzten lege-esparruak egotea. Halaber, oso garrantzitsua da LGTBI kolektiboaren egungo errealitatea ezagutzea, hiriko zurrumurru eta legendak harago, egiaztatutako eta kuantifikatutako datuekin.

Ikusgarritasun lesbikoa, trans, bi, trans despatologizazioaren aurkako egunak, LGTBIfobiaren aurkakoak... bat egiten dute, gaur, izateko eta desiratzeko harrotasunaren aldarrikapenean, bakoitzak bere erara, den-denek.

Horregatik guztiagatik, Amurrioko Udalean, egun hau sexu eta genero askapenaren alde lortzen ari garen aurrerapen guztiak ospatzeko aprobetxatzera animatzen dugu euskal gizartea, ahaztu gabe gizarte osoaren lana dela erne ibiltzea, horren alde borrokatzen jarraitzea eta pertsona guztiak askatasunean bizi eta adierazi ahal izatea bermatzea.

Horregatik Amurrioko Udalak konpromisoa hartzen du honako hau egiteko:

1) Araban Aldundiak egindako LGTBI pertsonen egoeraren eta beharren diagnostikoa zabaldu eta jarraipena ematea,  premiaz, pandemiaren krisiaren eraginaren ondorioz egindakoa, beste erakunde, kolektibo eta gizarte-eragile batzuekin koordinatuta.

2) Egindako diagnostikoari erantzungo dion plan edo neurri-multzoa bultzatzen jarraitzea, premiazkoenak diren ekintzak lehenetsiz, besteak beste, arlo hauetan: soziala, enplegua, osasuna, etab, krisiari aurre egiteko plangintza orokorrean, gure herriko LGTBI pertsonen egoerari eta beharrei erantzuteko neurriak jasotzen jarraitzea.

3) LGTBI pertsonen aurkako indarkeriaren aurrean erakundeen koordinazio, arreta eta erantzun publikorako protokoloei jarraipena ematea.

4) LGTBI pertsonen eskubideak bermatzera bideratutako neurriak aktibatzen jarraitzea, hala nola: administrazio-formularioetan aldaketak egitea binarismoa gainditzeko, aldagelak eta komunak egokitzea instalazio publikoetan, igerileku publikoen araudiak.

5) LGTBI biztanleriaren aurkako gorroto-diskurtsoak identifikatzeko mekanismoak ezartzea Ikusgunerekin batera (behatokiak, aldizkako azterketa, etab.), eta hainbat eremutan (hezkuntza, kultura, komunikazioa, enpresa eta gizartea, oro har) diskurtso horiei eta jazarpen eta eraso LGTBIFobikoei aurre egiteko ekintzak bultzatzea (protokoloak, araudi espezifikoak, etab.).

6) Haurrak eta nerabe transexualak babesteko neurriak ezartzen jarraitzea, bereziki trans errealitatea barne hartzen duten hezkidetza-prozesuak, gizarte- eta hezkuntza-eragileekin.

7) Sexu eta genero disidentziaren gaineko prestakuntza-prozesuak berriro martxan jartzea, langile publiko eta politikoentzat, bereziki, jendeari arreta emateko, eta gizarte- eta hezkuntza- esparrurako.

8) Sentsibilizazio-kanpaina feministak egiten jarraitzea, egungo testuinguru sozialera egokituta, epe labur, ertain eta luzean, sexu-genero dikotomiari, heteronormatibitateari, sexu- orientazioaren eta genero-identitatearen adierazpen-aniztasunari eta eremu desberdinetan LGTBI pertsonenganako indarkeriaren eta diskriminazioaren adierazpen eta forma anitzei buruzko kontzientzia kritikoa hartzea errazteko.

9) Zaintzei buruzko lan-ildoak aktibatzen jarraitzea ikuspuntu feministatik eta LGTBI ikuspegitik, zaintza sare komunitarioekiko, kolektibo feministekiko, LGTBI kolektiboekiko eta beste gizarte-eragile batzuekiko lankidetza sustatuz: besteak beste, adinekoei, desgaitasuna dutenei edo gizarte-bazterketako egoeran daudenei arreta emateko zerbitzu publikoakberrikustea (egoitzetan, eguneko zentroetan, etxez etxeko zerbitzuan, etxebizitza komunitariotean eta abarretan arreta emateko protokoloak), eta ekimen komunitarioak abiaraztea.

10) Adinekoen egoitzetan, etxebizitza komunitarioetan edo eguneko zentroetan, besteak beste, hainbat neurri modu koordinatuan sustatzea, LGTBI pertsonek beren aukera sexuala eta genero-aukera askatasunez bizi ahal izan dezaten, diskriminaziorik gabe, eta, besteak beste, honako hauek barne hartuta: sentsibilizazio-kanpainak, espazio bitarren berrantolaketa, eta LGTBI adineko pertsonen ekarpena ikusarazteko eta balioesteko jarduerak.

11) Zeharka, LGTBI kolektiboekin, kolektibo feministekin eta adituekin identifikatutako ekintza guztien diseinu, jarraipen eta ebaluaziorako elkarrizketa lotesle eta iraunkorreko espazioak gaitzen jarraitzea.

Herritarrei dei egiten diegu LGTBI mugimenduak eta mugimendu feministak gure eskualdean deitutako ekintzetan parte har dezaten.