Abuztuaren 12an, fenomeno astronomiko ikusgarrienetako bat ikusteko aukera izango dugu. Hala ere, behar bezalako babesik gabe egiteak begietan lesio larriak eta itzulezinak eragin ditzake.
Erretina kaltetu egin daiteke, baita berehalako minik eragin gabe ere, eta sintomak ordu batzuk geroago ager daitezke, kalteak jada konponbiderik ez duenean. Horregatik, gomendio erraz batzuei jarraitzea funtsezkoa da eklipseaz segurtasun osoz gozatzeko.
Babestu beti zure begiak
Ez begiratu inoiz zuzenean eguzkiari berariazko babesik gabe, ezta eklipse partzial edo ezeztatu batean ere.
Etxeko metodoak edo metodo inprobisatuak ere ez dira seguruak, hala nola:
- Eguzkitako betaurrekoak.
- Negatibo fotografikoak.
- Kristal ketuak.
- Ziurtatu gabeko beste edozein iragazki.
Betaurreko homologatuak bakarrik erabili
Eklipse bat ikusteko modurik errazena eta seguruena ISO 12312-2 arauaren arabera ziurtatutako betaurrekoak dira, eguzki-behaketarako berariaz diseinatutakoak.
Betaurreko hauek:
- Argi ikusgaiaren intentsitatea nabarmen murrizten dute.
- Erradiazio ultramorea eta infragorria blokeatzen dituzte.
- Behaketa laburrak modu seguruan egiteko aukera ematen dute.
Garrantzitsua: ISO 12312-1 araua ohiko eguzkitako betaurrekoei dagokie eta ez dira egokiak Eguzkia ikusteko.
Betaurreko homologatuak erabili arren, eguzkiari etengabe 45 segundo baino gehiago jarraian ez begiratzea gomendatzen da, eta behaketa atsedenaldi txikiekin txandakatzea gomendatzen da.
Noiz begiratu daiteke betaurrekorik gabe?
Osotasun-fasean bakarrik, Ilargiak eguzki-diskoa erabat estaltzen duenean, ikus daiteke eklipsea begi hutsez.
Eguzkiak lehen distira ematen duenean, babes-betaurrekoak jarri behar dira.
Egiaztatu betaurrekoen egoera
Erabili aurretik, egiaztatu:
- CE marka eta ISO 12312-2 ziurtagiria daramate.
- Erabilera-jarraibideak jasotzen dituzte.
- Iraungitze-data dute fabrikatzaileak adierazten badu.
- Ez dute atzamarkarik, pitzadurarik edo bestelako kalterik.
Zergatik da hain arriskutsua eguzkiari begiratzea?
Eguzki-erradiazioak honako hauek eragin ditzake:
- Erredurak erretinan.
- Ikusmena partzialki edo erabat galtzea.
- Kalte iraunkorrak, baita eguzki-diskoaren % 1 bakarrik ikusten denean ere.
Arriskurik handiena da erretinak ez duela minaren hartzailerik, eta, beraz, lesioa gerta daiteke pertsona horretaz jabetu gabe.
Kontuz prismatikoekin, teleskopioekin eta kamerekin
Tresna optikoek eguzki-argia kontzentratzen dute eta lesioen arriskua biderkatzen dute.
Ez erabili eklipse-betaurrekorik prismatiko, teleskopio edo kameretatik begiratzeko.
Ziurtatutako eta behar bezala instalatutako eguzki-iragazkiak badituzte bakarrik erabili behar dira ekipo horiek.
Eklipsea ikusteko modu seguruak
Homologatutako betaurrekoez gain, zeharkako behaketa-metodo guztiz seguruak daude:
- Proiekzio estenopeikoa (pinhole), kartoi mehe batean zulo txiki bat eginda.
- Proiekzioa, horretarako prestatutako teleskopioekin.
- Erakundeek eta komunikabideek eskainitako zuzeneko emankizunak.
Lekuz aldatzera bazoaz
Trafiko handiagoa espero da eklipsea hobeto ikusten den eremuetara. Gorabeherarik ez izateko, hau gomendatzen dugu:
- Ahal bada, gertuko leku bat aukeratu.
- Garaiz iristea.
- Itzuli modu mailakatuan, auto-ilarak saihesteko.
- Ertzaintzaren eta gainerako agintarien jarraibideak bete.
Babestu zaitez berotik ere
Itxaronaldia hainbat orduz luza daiteke. Gogoan izan:
- Aplikatu eguzki-babesa.
- Txanoa edo kapela eramatea.
- Edan ura maiz, hidratatuta egoteko.
Gomendio horiek bereziki garrantzitsuak dira haurrentzat, adinekoentzat eta beste kolektibo ahul batzuentzat. Funtsezkoa da behaketan adingabeek babes-betaurrekoak ken ez ditzaten zaintzea.
Kontsulta ezazu eguraldiaren iragarpena
Eklipsea baino lehen, Euskalmeten eguneraketak jarraitzea komeni da, batez ere hauek ager daitezkeelako:
- Kostaldeko lanbroak.
- Udako ekaitzak.
Prestatu zure komunikazioak
Eremu berean jende asko biltzen bada, sare mugikorrak saturatu egin daitezke. Irten aurretik:
- Deskargatu behar dituzun mapak edo informazioa.
- Eraman kanpoko bateria bat zure telefono mugikorrerako.
Eta gauean… Pertseidak iristen dira
Abuztuaren 12an eta 13an izango da pertseiden aktibitate maximoa, eta, aurten, kondizio ezin hobeetan gozatu ahal izango da, Ilberriari esker.
Izar-jasa ikusteko asmoa baduzu, jantzi arropa beroa eta kanpoko bateria edo zure gailuetarako karga-sistema.
Amurrio eklipsea bizitzeko prestatzen ari da
Amurrion fenomeno astronomiko paregabe honetaz une oso berezian gozatzeko aukera izango dugu, herriko jaiei hasiera emango dien txupinazoaren ostean izango baita eklipsea. Pertsona guztiek segurtasun osoz ikus dezaten, Udalak homologatutako eguzkitarako betaurrekoak banatuko ditu, izakinak agortu arte. Une paregabe honetan parte hartzera animatzen zaituztegu, betiere zuen ikusmena babesteko eta esperientzia ahaztezin batez gozatzeko segurtasun-gomendioei jarraituz.